Adana’ya
ithal edilen ve bertaraf edilemeyen plastik atıkların toprakta ve suda oluştuğu
kalıcı kirlilik irdelendi.
Zeydan
Karalar: “Avrupa’nın çöplüğü değiliz. Gelecek nesillere temiz su, temiz toprak
ve temiz çevre bırakma zorunluluğumuz var.”
Güngör
Geçer: “Mesele kentimizin geleceğidir ve ancak bütün kurum ve kuruluşların iş
birliğiyle çözülebilir.”
Adana
Kent Konseyi’nce 100. Yıl Çırçır Sanat Merkezi’nde Mikroplastik Kirliliği
konulu forum düzenlendi. Toplantının açılış konuşmalarını Zeydan Karalar, Adana
Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Güngör Geçer ve Adana Kent Konseyi Başkanı
Haşmet Biçer yaptı.
Forumda;
Çukurova Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi’nden Prof. Dr. Sedat Gündoğdu,
Adana ASKİ Çevre ve Koruma Daire Başkanı Dr. Halil Kabak, Mersin Üniversitesi
İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ertan Aktaş ile
Greenpeace İletişim Uzmanı Ebru Tutkal söz aldı.
Adana’da
mikroplastik kirliliğine dikkat çekmek ve konuya ilişkin farkındalık oluşturmak
amacıyla düzenlenen forumda; Adana’daki plastik atıkların durumu, geri dönüşüm
tesislerinin kapasitesi, ithal edilen plastik atıklar ve bunların oluşturduğu
mikroplastik kirliliği ele alındı.
İLK
GÜNDEN İTİBAREN ÇABA SARF EDİYORUZ
Konuyla uzun
süredir ilgilenen ve Adana’nın bu konuda yaşadığını sıkıntıların sona ermesi
için çaba gösteren Zeydan Karalar, toplantıda emeği geçenlere teşekkür etti.
Uzun süredir
tartışılan ve çevre açısından, Adana açısından son derece önemli olan, plastik
atıkların sulama kanallarında, toprakta ve denizde birkaç yıl önce görüldüğünün
gündeme gelmesinden hemen sonra teyakkuza geçtiklerini belirten Zeydan Karalar,
Valilikte sanayiciler ve geri dönüşümcülerle toplantı yaptıklarını hatırlattı.
O zaman geri dönüşümcüleri uyardıklarını ve Çevre Şehircilik İl Müdürlüğü’nce
ciddi cezalar kesildiğini anlatan Zeydan Karalar, ruhsatsız işlem yapan geri
dönüşümcülerin de ithalat yapmasının yasaklandığı anlattı.
ADANA İLE
İLGİLİ HER KONUDA HASSASİYET GÖSTERMEYE DEVAM EDECEĞİZ
Beklentilerinin
sorunun ortadan kalkması olduğunu ifade eden Zeydan Karalar, bir süredir fiili
olarak belediyle başkanı olmadığını ama resmiyette sıfatı hala taşıdığını bildirerek,
resmi bir sıfatı bulunsa da bulunmasa da yüreğinin Adana ile attığını belirtti
ve kenti ilgilendiren her konuda olduğu
gibi çevre konularında hassas olmaya devam edeceğini söyledi.
İTHAL
EDİLEN ATIĞIN YÜZDE 60’I ADANA’YA GELİYOR
Türkiye’nin
ithal ettiği atığın yüzde 60’ının Adana’ya geldiğini belirten Zeydan Karalar,
bunların hepsini bertaraf etmenin mümkün olmadığını, bir iki kez dönüştürülen
atığın daha sonra dönüştürülemez hale geldiğini vurgulayarak, sorunun çok
önemli olduğunun altını çizdi.
TEMİZ
ÇEVRE PARADAN ÖNEMLİDİR
Zeydan
Karalar şunları söyledi: “Yüzyıllarca çevreye zarar verecek bir durum varsa bu
paradan çok daha önemlidir. İşletmelerimiz önemli ama Adana’nın geleceği her
şeyden önemli. Bizler gelecek nesillere sağlıklı, temiz toprak, su, hava, çevre
bırakacak şekilde davranmalıyız. Dolayısıyla ithalat kısıtlanmalıdır. Biz
Avrupa’nın çöplüğü değiliz. Avrupa kendisinin tasfiye edemediği çöpleri, biz
tasfiye edelim diye bize gönderiyor ama biz bunun yüzde 30’unu tasfiye edemiyoruz.
Kıyılarımızda plastik atıklar var. Böylece bertaraf edilemeyen, tasfiye
edilemeyen plastik atıklar suya ya da toprağa atılıyor. Bu atıkların yakılarak
yok edilmesi de fazla maliyetli olduğu için, bunun tercih edilmediğini
görüyoruz.”
BÜYÜKŞEHİR
ARITMALARI BÖYLE BİR İŞLEV ÜSTLENEMEZ
Son günlerde
Adana Büyükşehir Belediyesi’nin bu işin suçlusu gibi gösterilmeye çalışıldığını
ifade eden Başkan Zeydan Karalar şöyle devam etti: “Bizim arıtmalarımızın böyle
bir görevi yok ki! Böyle bir işi bizim arıtmaların kapasitesini yarı yarıya
düşürüyor. Aynı zamanda enerji santrallerimizdeki verimliliği de azaltıyor.
Bizim arıtmamızın kapasitesi zaten kente olan göçlerin ardından mevcut nüfusa
bile yetmiyor. Bizim arıtmamızda ciddi kapasite artırımı yapılması gerekiyor.
Bakanlık ve İller Bankası ile görüştüm ve 65 milyon avro hibe alacaktım.
Arkadaşlarımızın yaptığı projeyi İller Bankası onayladı. Ben görevden alınınca
bu para başka şehirlere yönlendirdi. Bu krediyi yeniden bulup arıtma
kapasitemizi artırmak için yoğun çaba göstereceğiz.”
Daha önce
600 dönüm araziyi geri dönüşümlerin çalışma olanı olarak ayırdıklarını anlatan
Başkan Zeydan Karalar, bu bölgenin konut alanına dönüştürüldüğünü belirterek,
yeni yer tahsis edilmesi halinde hem geri dönüşümcüler için güvenli bölge
oluşturulacağını hem de atıkların bertaraf edilebileceği ifade etti.
İTHALAT
YA AZALTILMALI YA DA TAMAMEN YASAKLANMALI
Son olarak
atık ithalatının çevreye zarar vermeyecek miktara düşürülmesinin bir seçenek
olduğunu ya da ithalatın tamamen yasaklanması gerektiğini açıklayan Zeydan
Karalar, forumda Adana’nın geleceğiyle ilgili önemli bir sorunun irdelendiğini,
bu problemden birlikte kurtulmayı amaçladıklarını söyleyerek, ilgi gösteren
herkese teşekkür etti.
GÜNGÖR
GEÇER: KONU ADANA’NIN GELECEĞİDİR.”
Adana
Büyükşehir Belediye Başkan Vekili Güngör Geçer de çok önemli bir sorunun
tartışıldığını vurgulayarak şunları dile getirdi: “Bugün burada çok önemli bir
çevre sorununu konuşmak üzere bir aradayız. Fakat aslında konuştuğumuz mesele
yalnızca plastik ya da mikroplastik kirliliği değildir. Mesele; Adana’nın
geleceğidir. Toprağımızın, suyumuzun, denizimizin, tarımsal üretimimizin ve
halkımızın sağlığının geleceğidir.
Plastik
kirliliği artık sadece gözümüzün önünde duran bir atık meselesi değildir.
Plastikler parçalandıkça ortaya çıkan mikroplastikler; su kaynaklarına,
toprağa, deniz ekosistemine ve besin zincirine ulaşabilen, boyutları nedeniyle
tespit edilmesi ve kontrol edilmesi çok daha zor olan ciddi bir çevre sorununa
dönüşmektedir. Ve bu sorun Adana’nın tam da yanı başındadır.
Adana ve
Mersin, Türkiye’de plastik geri dönüşüm sektörünün yoğunlaştığı önemli merkezler
arasında yer alıyor. Yurt dışından ülkemize gelen plastik atıkların önemli bir
bölümü bu bölgelerde işleniyor.
Özellikle
İngiltere ve Avrupa Birliği ülkelerinden Türkiye’ye gönderilen plastik
atıkların geri dönüşüm süreçleri, son yıllarda çevre açısından ciddi
tartışmaları da beraberinde getiriyor.
Adana’da
geri dönüşüm tesislerinin bulunduğu bölgelerde yapılan çeşitli çalışmalarda,
sulama kanallarında ve çevrede plastik ve mikroplastik kirliliğine ilişkin
bulgular ortaya konuluyor. Bu tabloyu görmezden gelemeyiz. Çünkü Adana sıradan
bir kent değildir. Adana, Çukurova’nın merkezidir. Seyhan ve Ceyhan
nehirlerinin beslediği, tarımsal üretimin Türkiye açısından büyük önem taşıdığı
bir coğrafyadır.
Burada
toprağın ve suyun kirlenmesi yalnızca bugünün çevre sorununu yaratmaz. Yarının
gıdasını da tehdit eder. Dolayısıyla plastik atık meselesine yalnızca ‘atık’
olarak bakamayız. Bu mesele aynı zamanda su meselesidir, tarım meselesidir,
ekonomi meselesidir, halk sağlığı meselesidir ve gelecek meselesidir.
Ancak burada
önemli bir noktaya daha dikkat çekmek istiyorum. Atık yalnızca bertaraf
edilmesi gereken bir yük değildir. Atık, aynı zamanda ciddi bir ekonomik
kaynaktır. Doğru ayrıştırıldığında, doğru toplandığında ve doğru yöntemlerle
geri kazanıldığında atık; ekonomiye yeniden kazandırılabilecek değerli bir
hammaddeye dönüşmektedir.
Bu nedenle
yerinde ve kaynağında atık ayrıştırma sistemlerini çok daha hızlı ve etkin
biçimde hayata geçirmemiz gerekiyor.
Bu sorun tek
bir kurumun, tek bir belediyenin ya da tek bir kuruluşun kendi başına
çözebileceği bir sorun değildir. Merkezi idare, büyükşehir belediyemiz, ilçe
belediyelerimiz, üniversitelerimiz, meslek odalarımız, sanayicilerimiz, sivil
toplum kuruluşlarımız ve vatandaşlarımız aynı hedef doğrultusunda hareket etmelidir.
Adana
Büyükşehir Belediyesi olarak biz, bu ortak çalışmanın içerisinde üzerimize
düşen her türlü katkıyı ve desteği sunmaya hazırız.
Adana Kent
Konseyimizin önderliğinde; üniversitelerimizden akademisyenlerimizin,
Odalarımızın, çevre konusunda çalışma yürüten sivil toplum kuruluşlarımızın ve
gönüllülerimizin katkılarıyla önümüzdeki dönemde nasıl bir yol haritası
izleyeceğimizi belirlemek istiyoruz.”
PLASTİK
ATIK İTHALATI VE YARATTIĞI SORUNLARLA İLGİLİ GENEL TEKNİK BİLGİ
Son
yıllarda, İngiltere ve Avrupa Birliği ülkelerinden gelen atıkların yarattığı
mikroplastik kirliliği önemli bir gündem konusu. İngiltere’den Türkiye’ye
gönderilen plastik atıkların işlendiği Adana’daki geri dönüşüm tesisleri
çevresindeki sulama kanallarında yüksek seviyede mikroplastik ve plastik
kirliliği tespit edildiği belirtilmektedir.
Türkiye’nin
toplam plastik atık ithalatının yaklaşık %60’ı Adana ve Mersin’deki plastik
geri dönüşüm tesislerine gelmektedir. Adana’ya aylık ortalama 40.000 ton
civarında ithal plastik atık girmekte bu da yıllık ortalama 450.000 – 500.000
ton ithal atığa karşılık geliyor.
Özellikle
Adana ve Mersin özelinde bu konu geniş bir yer tutmakta ve mikroplastik
kirliliğinin etkisiyle denizlerimizin ciddi oranda zarar gördüğü yapılan
çalışmalarla tespit edilmiştir. Adana gibi verimli topraklara sahip bir bölgede
plastiklerin etkisi insan sağlığını da etkilemektedir.
Adana Kent
Konseyi Başkanı Haşmet Biçer’in de açılış konuşması yapmasının ardından, forum
konuşmacıları etkili sunumlar yaptı.
